Các dấu hiệu trực tiếp dự báo sự tồn tại của khí hydrate từ tài liệu địa chấn trên khu vực nước sâu thềm lục địa Việt Nam
Tóm tắt
Địa chấn là phương pháp được sử dụng rộng rãi nhất trên thế giới để dự báo sự tồn tại và đánh giá định lượng khí hydrate (gas hydrate) trong trầm tích biển. Có thể dự báo sự tồn tại của khí hydrate từ tài liệu địa chấn khi xác định được mặt phản xạ mô phỏng đáy biển (BSR - bottom simulating reflector) và đới bình ổn (GHSZ - gas hydrate stability zone). Tuy nhiên, một số khu vực không tồn tại mặt phản xạ mô phỏng đáy biển BSR nhưng đã phát hiện thấy khí hydrate. Trong trường hợp này, để dự báo sự tồn tại của khí hydrate từ tài liệu địa chấn, sẽ dựa vào các dấu hiệu dị thường biên độ.
Bài báo giới thiệu các dấu hiệu trực tiếp liên quan đến sự tồn tại của khí hydrate trên tài liệu địa chấn như BSR, GHSZ, các dấu hiệu dị thường biên độ ở một số phát hiện khí hydrate trên thế giới và dự báo sự tồn tại của chúng trên tài liệu địa chấn ở khu vực nước sâu thềm lục địa Việt Nam. Từ kết quả phân tích tài liệu địa chấn cho phép nhận định trên khu vực nước sâu thuộc thềm lục địa Việt Nam, xuất hiện nhiều dấu hiệu trực tiếp có liên quan tới sự tồn tại của khí hydrate.
Từ khóa: Khí hydrate, mặt phản xạ mô phỏng đáy biển (BSR), đới bình ổn (GHSZ), dị thường biên độ.
Các tài liệu tham khảo
2. M.B.Helgerud, J.Dvorkin, A.Nur, A.Sakai, T.Collett. Elastic-wave velocity in marine sediments with gas hydrates: Effective medium modeling. Geophysical Research. 1999; 26(13): p. 2021 - 2024.
3. Anne M.Trehu, Guibiao Lin, Edward Maxwell, Chris Goldfinger. A seismic reflection profile across the cascadia subduction zone offshore central Oregon: New constraints on methane distribution and crustal structure. Journal of Geophysical Research Solid Earth. 1995; 100: p. 15101 - 15116.
4. J.Korenaga, W.S.Holbrook, S.C.Singh, T.A.Minshull. Natural gas hydrates on the southeast U.S. margin: Constraints from full waveform and travel time inversions of wide-angle seismic data. Journal Geophysical Research. 1997; 102: p. 15345 - 15365.
5. Michael D.Max. Natural gas hydrate in oceanic and permafrost environments. Kluwer Academic Publishers, Netherlands. 2003.
6. W.T.Wood, C.Ruppel. Seismic and thermal investigations of the Blake Ridge gas hydrate area. Proceedings of the Ocean Drilling Program Scientific Results. 2000; 164: p. 253 - 264.
7. Nguyễn Thu Huyền, Nguyễn Trung Hiếu, Tống Duy Cương, Nguyễn Mạnh Hùng, Nguyễn Danh Lam, Trịnh Xuân Cường. Sử dụng phương pháp phân tích AVO trong tìm kiếm thăm dò khí hydrate và khả năng áp dụng tại Việt Nam. Tạp chí Dầu khí. 2015; 4: p. 14 - 20.
8. Trịnh Xuân Cường, Nguyễn Mạnh Hùng, Nguyễn Hoàng Sơn, Tạ Quang Minh. Dấu hiệu và dự báo vùng có triển vọng khí hydrate ở Biển Đông Việt Nam. Tạp chí Dầu khí. 2016; 7: p. 23 - 32.
9. R.D.Hyndman, G.D.Spence. A seismic study of methane hydrate marine bottom-simulating reflectors. Journal Geophysical Research. 1992; 97: p. 6683 - 6698.
10. Timothy A.Minshull, Satish C.Singh, G.K.Westbrook. Seismic velocity structure at a gas hydrate reflector, offshore western Colombia, from full waveform inversion. Journal of Geophysical Research Atmospheres. 1994; 99: p. 4715 - 4734.
11. Myung Woong Lee, D.R.Hutchinson, Warren F.Agena, W.P.Dillon, John J.Miller, B.A.Swift. Seismic character of gas hydrates on the southeastern U.S. continental margin. Marine Geophysical Research. 1994; 16(3): p. 163 - 184.
12. Charles K.Paull, William J.Beulow, William Ussler III, Walter S. Borowski. Increased continental-margin slumping frequency during sea-level lowstands above gas hydrate-bearing sediments. Geology. 1996; 24(2): p. 143 - 146.
13. G.D.Ginsburg, V.A.Soloviev. Submarine gas hydrate. 1998.
14. E.Dendy Sloan, Jr.Marcel Dekker. Clathrate hydrate of natural gases. Second edition. 1998.
15. W.F.Waite, et all. First measurements of P- and S-wave speed on pure methane gas hydrate. EOS. 1998; 79.
16. Takashi Uchida. Methane hydrate: A future energy resource? Special lecture in The Technology Research Center, Japan Oil, Gas and Metals National Corporation. 2006.
17. I.S.Gramberg. Complex marine geology-geophysical exploration of gas hydrate accumulations offshore Vietnam. 2011.
18. Charles K.Paull, Ryo Matsumoto. Proceedings of the ocean drilling program scientific results. Leg 164 Overview. 2000; 164.
1. Tác giả giao bản quyền bài viết (tác phẩm) cho Tạp chí Dầu khí, bao gồm quyền xuất bản, tái bản, bán và phân phối toàn bộ hoặc một phần tác phẩm trong các ấn bản điện tử và in của Tạp chí Dầu khí.
2. Bằng cách chuyển nhượng bản quyền này cho Tạp chí Dầu khí, việc sao chép, đăng hoặc sử dụng một phần hay toàn bộ tác phẩm nào của Tạp chí Dầu khí trên bất kỳ phương tiện nào phải trích dẫn đầy đủ, phù hợp về hình thức và nội dung như sau: tiêu đề của bài viết, tên tác giả, tên tạp chí, tập, số, năm, chủ sở hữu bản quyền theo quy định, số DOI. Liên kết đến bài viết cuối cùng được công bố trên trang web của Tạp chí Dầu khí được khuyến khích.